تاک پلو شاهرودی؛ پلوی خوشعطر و ملس با برگ مو و مرغ
تاک پلو یا همان پلو برگ مو، بهخاطر استفاده از برگ انگور، عطر و طعم خاصی پیدا میکند. ترشی ملایم برگ مو در کنار عطر زعفران و مرغ، این غذا را به گزینهای مناسب برای یک وعده غذای خانوادگی یا حتی مهمانی تبدیل کرده است.
اگر تصور میکنید همه پلوهای ایرانی طعم و شکل مشابهی دارند، بد نیست تاک پلو شاهرودی را امتحان کنید. این غذای محلی که از غذاهای سنتی شهرستان شاهرود در استان سمنان به شمار میرود، با ترکیبی از برنج، برگ مو، لپه، ادویههای معطر و مرغ تهیه میشود و طعمی متفاوت و ملس دارد.
به گزارش فرارو، تاک پلو یا همان پلو برگ مو، بهخاطر استفاده از برگ انگور، عطر و طعم خاصی پیدا میکند. ترشی ملایم برگ مو در کنار عطر زعفران و مرغ، این غذا را به گزینهای مناسب برای یک وعده غذای خانوادگی یا حتی مهمانی تبدیل کرده است.
این پلوی محلی را میتوان به شکلهای مختلفی تهیه کرد. تاک پلو با مرغ، گوشت، لپه و همچنین مدل دمی یا کته، از انواع رایج آن هستند. در بعضی دستورها نیز میتوان گوشت را با گوشت قلقلی یا سویا جایگزین کرد.
تاک پلو شاهرودی چه نوع غذایی است؟
ماده اصلی تاک پلو، برگ درخت انگور یا همان برگ مو است. اگرچه برگ مو در بسیاری از نقاط ایران بیشتر برای تهیه دلمه استفاده میشود، اما مردم شاهرود از آن در تهیه یک پلوی سنتی و خوشعطر نیز بهره میبرند.
ترکیب برگ مو با برنج و ادویهها باعث میشود تاک پلو طعمی ملس و کمی ترش داشته باشد. بنابراین اگر به غذاهایی با مزه ترش و ملس علاقه دارید، این غذای محلی میتواند انتخاب مناسبی باشد.
مواد لازم برای تاک پلو با مرغ
مواد مورد نیاز برای تهیه پلو برای ۴ نفر:
- برنج: ۳ پیمانه
- برگ مو تازه خردشده: ۲ پیمانه
- لپه: ۲/۳ پیمانه
- پیاز متوسط: ۱ عدد
- زعفران دمکرده غلیظ: ۲ قاشق غذاخوری
- گرد لیمو یا گرد غوره: به میزان لازم
- زردچوبه: ۱ قاشق چایخوری
- فلفل سیاه: به میزان لازم
- نمک: به میزان لازم
- روغن: به میزان لازم
- کره یا روغن زیتون برای سرو: کمی
مواد لازم برای مرغ:
- سینه یا فیله مرغ بدون پوست و استخوان: ۲ عدد
- پیاز بزرگ: ۱ عدد
- سیر: ۲ حبه
- سس سویا: ۱ قاشق غذاخوری
- سس خردل یا پودر خردل: ۱ قاشق غذاخوری
- زعفران دمکرده: به میزان لازم
- نمک، فلفل سیاه و زردچوبه: به میزان لازم
آمادهسازی این غذا حدود یک تا دو ساعت زمان میبرد که بخشی از آن مربوط به استراحت مرغ است. زمان پخت نیز حدود یک ساعت خواهد بود.
برای شروع، برنج و لپه را آماده کنید
لپهها را پاک کرده، بشویید و دستکم دو ساعت در آب خیس کنید. این کار علاوه بر کوتاهتر کردن زمان پخت، به کاهش نفخ لپه نیز کمک میکند.
برنج را هم بشویید و همراه مقداری آب و نمک حدود یک ساعت کنار بگذارید تا برای پخت آماده شود.
مرغ را با زعفران و ادویه مزهدار کنید
مرغ را به قطعات کوچکتر تقسیم کنید و در ظرفی با زعفران دمکرده، سس سویا، خردل، زردچوبه، فلفل سیاه و مقدار کمی نمک مخلوط کنید.
پیاز خردشده و سیر را نیز به مواد اضافه کنید و مرغ را بهخوبی با مواد ترکیب کنید. روی ظرف را بپوشانید و آن را یک تا دو ساعت در یخچال قرار دهید تا مرغ مزهدار شود.
لپه را بپزید، اما اجازه ندهید له شود
لپههای خیسخورده را آبکش کنید و داخل قابلمه بریزید. ابتدا چند دقیقه آن را بجوشانید و کف ایجادشده روی آب را بگیرید.
سپس آب قابلمه را عوض کنید و لپه را با آب تازه و حرارت ملایم بپزید تا کاملاً نرم شود، اما شکل خود را از دست ندهد و له نشود.
برگ مو، پایه اصلی طعم تاک پلو
برگهای مو را بشویید و آب اضافی آنها را بگیرید، سپس خرد کنید.
پیاز را خرد کرده و در مقداری روغن تفت دهید تا سبک و طلایی شود. در ادامه برگ مو، لپه پخته، زردچوبه و فلفل سیاه را به پیاز اضافه کنید و چند دقیقه تفت دهید.
در این مرحله میتوانید مقداری گرد لیمو یا گرد غوره نیز اضافه کنید. این چاشنی، طعم ترش و ملس تاک پلو را بیشتر میکند.
برنج را آبکش کنید
آب برنج را خالی کرده و برنج را داخل قابلمه آب جوش بریزید. حدود هفت تا ۱۰ دقیقه بعد، زمانی که اطراف دانههای برنج نرم و مغز آن کمی سفت بود، برنج را آبکش کنید.
مواد تاک پلو را لایهلایه داخل قابلمه بریزید
کف قابلمه مقداری روغن بریزید و برای تهدیگ، در صورت تمایل از سیبزمینی یا چند برگ مو استفاده کنید.
حالا یک لایه برنج داخل قابلمه بریزید و روی آن مقداری از مخلوط برگ مو و لپه قرار دهید. کمی گرد لیمو یا گرد غوره نیز روی مواد بپاشید.
این کار را به صورت لایهلایه ادامه دهید تا برنج و مایه برگ مو تمام شود. در پایان زعفران دمکرده را روی برنج بریزید.
درب قابلمه را با دمکنی ببندید و اجازه دهید تاک پلو حدود ۴۵ دقیقه تا یک ساعت با حرارت ملایم دم بکشد.
مرغ را جداگانه سرخ کنید
مرغهای مزهدارشده را از یخچال خارج کنید و پیازهای اضافی را از آنها جدا کنید.
مقداری روغن داخل تابه بریزید و مرغها را روی حرارت متوسط سرخ کنید تا دو طرف آنها طلایی و برشته شود.
تاک پلو را با مرغ سرو کنید
پس از دم کشیدن برنج، مقداری کره یا روغن زیتون روی آن بریزید و بهآرامی مخلوط کنید.
تاک پلو را در دیس بکشید و مرغهای سرخشده را روی آن یا در کنار غذا قرار دهید. این غذای محلی را میتوانید با ماست، سالاد شیرازی، سبزی خوردن یا انواع ترشی سرو کنید.
تاک پلو دمی را چطور درست کنیم؟
اگر ترجیح میدهید تاک پلو را به روش کته تهیه کنید، ابتدا پیاز را در مقداری روغن تفت دهید تا سبک شود. سپس برگ مو خردشده، لپه پخته و ادویهها را اضافه کنید و کمی تفت دهید.
برنج خیسخورده را به قابلمه اضافه کنید و به اندازه حدود یک بند انگشت روی آن آب بریزید. اجازه دهید آب برنج بهتدریج کشیده شود.
وقتی آب برنج تقریباً تمام شد، برنج را وسط قابلمه جمع کنید، کمی زعفران روی آن بریزید و در قابلمه را با دمکنی بپوشانید. حدود ۴۵ دقیقه زمان بدهید تا غذا دم بکشد.
مرغ را نیز میتوان به صورت جداگانه آماده کرد و هنگام سرو کنار تاک پلو قرار داد.
چند نکته برای اینکه تاک پلو خوشطعمتر شود
برای رسیدن به طعم بهتر، استفاده از برگ مو تازه توصیه میشود؛ چراکه عطر و مزه طبیعیتری به غذا میدهد.
برگ مو را بیش از اندازه تفت ندهید. حرارت زیاد و تفت طولانی میتواند باعث تلخ شدن برگها شود.
اگر از برگ مو کنسروی استفاده میکنید، پیش از مصرف آن را چند بار بشویید تا شوری اضافی آن گرفته شود.
برای خوشطعم شدن مرغ نیز بهتر است زمان استراحت آن در مواد مرینیت را حذف نکنید.
تاک پلو الزاماً به مرغ محدود نمیشود و میتوان آن را با گوشت تکهای یا گوشت قلقلی نیز تهیه کرد. حتی در بعضی دستورها، سویا جایگزین گوشت میشود.
برای ایجاد عطر متفاوت، میتوانید مقدار کمی شوید خشک یا تازه نیز به مواد اضافه کنید.
علت تلخ شدن تاک پلو چیست؟
طعم طبیعی تاک پلو باید کمی ترش و ملس باشد و تلخی آن معمولاً نشانه وجود یک مشکل در تهیه غذاست.
یکی از دلایل اصلی تلخ شدن غذا، استفاده از برگ مو نامرغوب است. تفت دادن بیش از اندازه برگ مو نیز میتواند تلخی آن را بیشتر کند. بنابراین بهتر است برگها فقط به اندازهای تفت داده شوند که کمی تغییر رنگ دهند و عطرشان آزاد شود.
تاک پلو را کنار چه غذاهایی سرو کنیم؟
تاک پلو شاهرودی با مرغ بهتنهایی یک غذای کامل محسوب میشود، اما میتوان آن را همراه با ماست، انواع ترشی، سالاد شیرازی یا سبزی خوردن سرو کرد.
این غذای محلی شاهرود نمونهای از تنوع پلوهای ایرانی است؛ غذایی که با استفاده از برگ مو، یکی از مواد اولیه کمتر معمول در تهیه پلو، طعمی متفاوت و متمایز پیدا میکند.